Leiderschap en Maslow

Leiderschap en Maslow

Interim management

Dit schooljaar ben ik gestart met een aantal uitdagende, nieuwe klussen. Het toeval wil dat ik dit jaar mag starten met veel vraagstukken op het gebied van leiderschap. Van grote(re) organisatie-eenheden tot individuele gesprekken met beginnende leiders of managementteams. Verschillende vragen komen voorbij en stimuleren mij om na te denken over dit thema. Er is tenslotte al zo veel over gezegd en over geschreven, toch?

Het valt mij in de diverse ontmoetingen met leidinggevenden op dat iedereen het leiderschap er eigenlijk ‘een beetje bij doet’. En dat is jammer; we geven immers leiding aan een belangrijke maatschappelijke taak: het beroepsonderwijs! Dit vraagt om vergaderingen die bol staan van de organisatorische thema’s en knelpunten. Schreeuwt om aandacht voor de ontwikkelingen in het beroep en de daarbij behorende groei- of krimpscenario’s. Nee, nadenken en reflecteren over hoe je hier het beste leiding aan kunt geven doen we wel tijdens onze ‘MD-trajecten’*….

Maslow

Hoewel ik er zelf jarenlang aan mee gedaan heb, denk ik toch steeds vaker: klopt dit wel? Zien we dit wel goed met z’n allen? Het doet mij denken aan de leerfasen van Maslow. Is het inderdaad zo dat de inhoud belangrijker is dan de vorm, of verkeren we op het gebied van leiderschap nog al eens in de eerste of tweede fase van Maslow? Als je kijkt naar de populariteit van MD-trajecten en scholingsprogramma’s zou je kunnen zeggen dat veel organisaties de inschatting maken dat zij op het gebied van leiderschap bewust onbekwaam zijn. Denk je niet?

Maslow model

Kan het ook kleiner?

Zeker weten, scholing en ontwikkeling kan nooit kwaad. Of het nu gaat om professionalisering van docenten of docententeams, managementteams of individuele leertrajecten, het zal altijd een bijdrage leveren aan een gewenste ontwikkeling. De vraag is alleen, is het nodig? Kan het ook kleiner en direct in ons dagelijks werk? Gewoon, als het zich voordoet. Ik denk van wel. Door het thema leiderschap niet langer te zien als onbewust proces, waar leidinggevenden en hun medewerkers mee blijven worstelen. Hoe makkelijk kan het zijn als leiderschapsontwikkeling een bewust onderwerp van gesprek zou zijn in de klas, tijdens het teamoverleg, het managementteam overleg en het directie-overleg. Gewoon, als vast onderdeel van de agenda?

Weg met de jij-bakken!

Nu hoor ik je denken: ja lekker, ga Ik elke week met het team in discussie over dit thema en eindigen we weer op het punt dat ik alles moet oppakken. Faciliterend leiderschap of zo iets. Nee, dank je!

Inderdaad, het risico is groot dat er veel over en weer gezegd gaat worden. Onuitgesproken verwachtingen en misschien ook wel onderliggende verwijten voeden de feestvreugde niet in het team.

Verwachtingen

Maar je hebt een keuze. Jij, als leidinggevende maar net zo goed als docent in de klas. Je kunt als leider van een team – of van een groep studenten – vragen naar wat de ander van jou nodig heeft in jouw rol als leider. Laat de studenten of collega’s opschrijven wat zij verwachten en verzamel deze inbreng. Ga daarna gezamenlijk aan de slag om deze verwachtingen te ordenen en te categoriseren tot een aantal thema’s of vragen die de groep belangrijk vindt en aan jou wil voorleggen.

Na het verzamelen van de verwachtingen is het aan jou! Beantwoord elke vraag aan jou eerlijk en oprecht: kan je aan deze verwachting voldoen of niet? Spreek het uit! Maak duidelijk wat de groep van jou mag verwachten en waar je niet aan tegemoet kan of wil komen. Misschien wil een ander teamlid deze taak op zich nemen? Door dit gesprek op regelmatige basis met elkaar te voeren wordt leiderschap steeds meer een thema van het hele team, inclusief jezelf. Van onbewust onbekwaam naar bewust onbekwaam of bewust bekwaam. Mooi toch?

Doe mee!

Als leider van een team of groep studenten ben je vaak bezig met de leer- en ontwikkelvragen van jouw medewerkers of studenten. Dit is natuurlijk hartstikke goed, maar weten jouw studenten of collega’s ook wat jouw leervraag is? Welke ontwikkelpunten zijn er in jouw leiderschap aan te wijzen? Vraag een collega leidinggevende, teamlid of student in de klas om je te helpen deze leervraag op te pakken en te ontwikkelen. Gewoon, in het dagelijkse werk!

High Impact Leaders, doe je mee?

Wil je meedoen met het ontwikkelen van jouw leiderschap? Laat het me weten! Op ons aankomende HIT-event ga ik graag met je in gesprek om te ontdekken waar jouw ontwikkelvragen liggen en welke ervaringen je inmiddels al hebt opgedaan. Kom je ook?

Remko Keizerwaard

Remko Keizerwaard

Auteur

Schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Leiderschap en Maslow

Leiderschap en Maslow

  Dit schooljaar ben ik gestart met een aantal uitdagende, nieuwe klussen. Het toeval wil dat ik dit jaar mag starten met veel vraagstukken op het gebied van leiderschap. Van grote(re) organisatie-eenheden tot individuele gesprekken met beginnende leiders of...

Lees meer
De ondragelijke ingewikkeldheid van… groepsdynamiek

De ondragelijke ingewikkeldheid van… groepsdynamiek

  We hebben er allemaal mee te maken en in verschillende facetten van ons leven… Binnen het sportteam, binnen een vriendinnen of vriendengroep, binnen families en last but not least, binnen het werk. En dus ook binnen ons gezamenlijk werkgebied: het onderwijs....

Lees meer
GROOT denken en klein beginnen

GROOT denken en klein beginnen

  Wijze lessen van een groot leider! Het is alweer een jaar geleden dat ik de film Invictus heb gezien. Een film van regisseur Clint Eastwood uit 2009 die gebaseerd is op het leven van Nelson Mandela nadat hij na lang gevangenschap de president van Zuid-Afrika...

Lees meer

GROOT denken en klein beginnen

GROOT denken en klein beginnen

Interim management

Wijze lessen van een groot leider!

Het is alweer een jaar geleden dat ik de film Invictus heb gezien. Een film van regisseur Clint Eastwood uit 2009 die gebaseerd is op het leven van Nelson Mandela nadat hij na lang gevangenschap de president van Zuid-Afrika wordt. Het was een opdracht voorafgaand aan ‘een 24 uurs’ met mijn collega’s van OAB Dekkers én de Veranderbrigade in het kader veranderkunde en leiderschap daarin.

Mandela wil een Rainbow Nation starten en dat betekent dat hij, als leider, een grote verandering vanuit de bedoeling te weeg moest gaan brengen. We kregen, voorafgaand aan de 24 uurs, de opdracht om filmfragmenten te selecteren waarin we Mandela als veranderaar zagen optreden; ‘Wat voor leider c.q. veranderaar was Nelson Mandela?’ en ‘hoe probeerde hij zijn land om te buigen naar gelijkheid?’ waren de vragen die we ons daarbij stelden.

Deze film heeft mij veel geleerd als het gaat om veranderprocessen. Met name hoe belangrijk de rol van de leider is. Mandela wilde een regenboogmaatschappij en liet mij voorbeeldgedrag zien dat volgens mij essentieel is in leiding geven aan veranderprocessen. Ik neem je mee in de belangrijkste inzichten:

  • Zie dat je vandaag al kan handelen hoe je het morgen wilt hebben. We willen van A naar B, maar wel volgens de principes van B. Als je bijvoorbeeld als team je onderwijs wilt veranderen begin er dan morgen mee, met kleine stapjes. Het gaat om gedragsverandering. Mandela dacht niet in systemen, blauwdrukken of procedures maar startte met experimenteren. Altijd daarbij voor ogen houdend; wat is de bedoeling, de essentie, welke patronen zitten in de weg en moeten doorbroken worden.
  • Wees als leider een rolmodel. Mandela verstond de kunst om zelf het grote voorbeeld te zijn van de bedoeling. Hij was de verpersoonlijking van de bedoeling, het grote voorbeeld van de regenboogmaatschappij. Je zag hem dit gedrag vanaf het begin zichtbaar maken.
  • Toon moed en houd vol. Het is moeilijk om je gedrag te veranderen. Geef niet op, doe het samen door elkaar te enthousiasmeren, steunen en complimenteren.
  • Fouten maken mag, probeer!
  • Er zijn geen verliezers. De kunst is om geen partijen te onderscheiden maar samen te gaan voor de bedoeling.

Het volgende fragment uit de film Invictus illustreert heel mooi hoe Mandela als rolmodel anderen inspireert om het grote doel B de regenboogmaatschappij te starten, in het hier en nu met kleine stappen en successen. Mijn collega Jet heeft dit voorbeeld al eens laten zien maar ik kan er geen genoeg van krijgen:

Wie heeft jou geïnspireerd als het gaat om leiderschap en welke wijze les heb je daaruit geleerd? Ik hoor het graag in aanloop naar ons HIT-Event op 21 november 2019 waar leiderschap een van de thema’s is.

Verslaafd aan organiseren

Ontdek de 8 sluipmoordenaars die verandering tegenhouden.

Cilia de Jong

Cilia de Jong

Auteur

Schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

  Elke docent heeft er wel mee te maken gehad: die ene klas waar je geen grip op krijgt. Een klas waarbij je gevoelsmatig uren besteedt aan de voorbereiding, denkt dat je een mooie les hebt vormgegeven, en al na de eerste 5 minuten merkt dat het toch niet uitpakt...

Lees meer
Leiderschap en Maslow

Leiderschap en Maslow

  Dit schooljaar ben ik gestart met een aantal uitdagende, nieuwe klussen. Het toeval wil dat ik dit jaar mag starten met veel vraagstukken op het gebied van leiderschap. Van grote(re) organisatie-eenheden tot individuele gesprekken met beginnende leiders of...

Lees meer

Tips voor timemanagement, georganiseerd het nieuwe schooljaar in!

Tips voor timemanagement, georganiseerd het nieuwe schooljaar in!

Interim management

De zomervakantie naderde zijn eind en ik begon mijn papieren agenda (ja die gebruik ik ook nog) in te vullen. Wanneer een nieuw (school)jaar gaat beginnen, sta ik altijd stil bij hoe ik dingen ga aanvliegen, waar prioriteiten liggen etc. Een goed moment om je timemanagement onder de loep te nemen!

In dit blog deel ik tips, veelal herkenbare dingen (en misschien wel nieuwe) die je kunt gebruiken voor je timemanagement. Wij hebben deze tips eens gedeeld tijdens een masterclass, mijn inziens altijd waardevol om er bij te pakken. Hopelijk heb je er wat aan! Als je zelf handige tips hebt die hier niet bij staan, graag delen zodat wij er ook van kunnen leren.
Er zijn 4 ‘topics’ binnen timemanagement waar ik tips voor geef

  1. Timemanagement tips voor planning;
  2. Timemanagement tips voor organiseren;
  3. Timemanagement tips voor post en e-mail (een vraag die ik veel tegenkom bij collega’s in onderwijsland);
  4. Timemanagement tips kris-kras (van alles door elkaar).

1. Timemanagement tips voor planning

  1. Plan dagelijks en wekelijks. Open en sluit de dag en week. Maak bij de sluiting alvast een planning voor de komende dag en week. Dat geeft rust, overzicht en een voldaan gevoel. Plan ook tijd voor planning!
  2. Kijk vooruit, drukke tijden zie je aankomen, plan er tijd voor in.
  3. Plan na iedere afspraak 10 min vrij zodat je evt. uit kunt lopen en anders nog tijd voor een korte klus hebt, voor je de volgende afspraak hebt.
  4. Plan realistisch, anders raak je alleen maar gefrustreerd en krijg je nooit het voldane gevoel aan het eind van de dag. Plan het werk op dat deel van de dag dat juist daar het meest geschikt voor is.
  5. Plan per dag één ding dat je in elk geval wilt afmaken zodat je met een tevreden gevoel naar huis kan gaan. Bovendien kun je dat gebruiken om te onderhandelen als iemand met extra taken aankomt.
  6. Plan bruto i.p.v. netto d.w.z. plan reistijd, voorbereidingstijd, zoektijd, looptijd, opstarttijd, contacttijd ook in.
  7. Plan een vaste tijd in zodat je aan je achterstand/uitstelklussen kan werken. Bijvoorbeeld 1 dagdeel per week.
  8. Plan tijd in waarin je je voorneemt ongestoord (dus zonder telefoontjes, deur dicht) te werken aan taken die essentieel maar niet urgent zijn.
  9. Plan 60% van je dag en houdt 40% onvoorzien. Dus op een werkdag van 8 uur plan je 3 uur voor onvoorzien. Houd altijd rekening met ad hoc werkzaamheden.
  10. Plan vergaderingen aan het einde van de werkdag of voor de lunch. Dat verhindert ongelimiteerd uitlopen.
  11. Wees voorzichtig met ‘geeltjes’, ze kunnen je onrustig maken en voor afleiding zorgen. Zet acties op een to-do-lijst en verwerk ze in je weekplan.
    Maak aan het eind van de dag een to-do lijstje voor de volgende dag, zodat je daar in ieder geval niet over gaat lopen piekeren. Weet wat je de volgende dag gaat doen.

2. Timemanagement tips voor organiseren

  1. Pak als eerste aan waar je het meeste tegenop ziet. “Succesvolle mensen doen die dingen waar mislukkelingen een hekel aan hebben. Niet dat mensen met succes dat soort dingen wel leuk vinden, maar ze kunnen het ondergeschikt maken aan hun doel” (citaat uit The Common Denominator of Succes, door E.M. Gray).
  2. Start (telefoon)gesprekken en memo’s met het doel.
  3. Houd controle over gesprekken: werk door of ga staan als iemand je ongewenst stoort; loop naar degene toe die jij wilt spreken, zodat je ook weer weg kunt lopen.
  4. Orden je (werk)archief. Hanteer dezelfde mappenindeling voor je papieren- en digitale archief. Zo verlies je geen tijd met zoeken.
  5. Geef de tijdlimiet van een gesprek aan, ook bij een telefoongesprek.
  6. Probeer vragen te clusteren i.p.v. direct te vragen. Er zijn weinig vragen die echt niet kunnen wachten.
  7. Doe gelijksoortige taken achter elkaar. Dat scheelt opstart tijd.
  8. Doe 5 minuten per dag niets: voel hoe het met je is, zie wat je te doen staat.
  9. Ruim je werkplek op (clean desk). Dat voorkomt visuele ruis en zoektijd. Gemiddeld ben je 3 uur per week bezig met zoeken bij een rommelig bureau.
  10. Leg een dood en levend archief aan. Het levende archief gebruik je om zaken op te slaan per lopend project. Het dode archief gebruik je om dingen te bewaren die je niet weg kunt gooien.
  11. Gebruik je hoofd om te denken en voor belangrijke zaken maar niet om te onthouden. Hoe voller je hoofd zit hoe minder creatief je bent.
  12. Hanteer een eenduidig systeem voor het onthouden van zaken. Gebruik je agenda hiervoor! Overal memo’s plakken die je vervolgens weer kwijt raakt is geen goed systeem.
  13. Houd rekening met je bioritme. Er zitten verschillen in bioritme tussen mensen (ochtend en avond mens). Kijk wanneer jij wat het beste kunt doen. In het algemeen kun je stellen:
    9:00-10:30 : het korte termijn geheugen werkt het best
    10:30-12:00 : alert en scherp, denkwerk en creatieve taken
    14:00 : lunchdip, routine zaken 15:30 en verder: weer alert, goede oog-hand coördinatie
    Denk in de ochtend, praat in de middag
  14. Neem regelmatig pauzes voor eten, drinken en toilet. Het is absoluut niet effectief om pauzes over te slaan. Je verliest je concentratie waardoor je minder snel werkt.
  15. Sla geen maaltijden over, zo houd je je energie niveau constant.
  16. Neem je sociale wensen serieus, zoals het voeren van een gesprek of koffie drinken.
  17. Teveel koffie kan voor een opgejaagd gevoel zorgen. Op het moment dat je bijvoorbeeld in het weekend minder koffie drinkt, kan je hoofdpijn krijgen (ontgiftigingsverschijnselen). Wissel eens af met water.
  18. Zeg nee. En zeg wat je wel wilt (alternatief). Bijvoorbeeld: “het komt nu niet uit maar morgen/ volgende week kan ik even tijd voor je vrij maken.
  19. Bouw sluizen in als je ongestoord wilt werken. Bijvoorbeeld telefoontjes door anderen laten beantwoorden en je deur dicht.
  20. Vergader alleen als het echt nodig is.
  21. Bereid vergaderingen voor: doel van de bijeenkomst, wie aanwezig, agenda punten, hoeveel tijd per onderwerp.
  22. Vraag je per agendapunt af wat het doel is van het agendapunt. Hierbij geldt de wet van Murphy: het belang van het agendapunt is omgekeerd evenredig met de tijd die eraan besteed wordt. Over een belangrijk punt wordt in de regel minder lang nagedacht dan over een punt waar iedereen kan meepraten.
  23. Begin en stop op tijd. Wacht dus niet op laat-komers. Als de vergadering te laat begint handel consequent. Meld het aan de voorzitter en ga op tijd door met je volgende geplande zaken.
    Houd besprekingen op een andere plaats dan in je eigen werkkamer. Je kunt dan weggaan wanneer je wilt.

3. Timemanagement tips voor post en e-mail

  1. Behandel alle post en e-mail in één keer, bijvoorbeeld op een vast moment van de dag. Door je handen laten gaan c.q. globaal lezen kost alleen meer tijd en geeft uitstel aan je besluiten. Beantwoord post en e-mail kort.
  2. Laat je naam verwijderen van mailinglists die je niet of nauwelijks gebruikt.
  3. Plaats berichten die je wilt bewaren in een aparte folder. Gebruik je inbox niet als opslagplaats. Het maakt zoeken tijdrovender.
  4. Wees selectief in het versturen van zogenoemde cc’tjes.
  5. Spreek af wanneer een e-mail als ‘urgent’ bestempeld mag worden.
  6. Handel e-mail berichten af op vaste tijdstippen per dag. Check ’s morgens voor je begint even je mail als je wil, maar beantwoord e-mails pas na het middaguur als je energie lager is.
  7. Schakel je e-mail programma uit als je met een andere klus aan het werk bent.
  8. Denk na over het ‘subject’ of onderwerp van je bericht. Maak het de ontvanger gemakkelijk snel te zien waar je bericht over gaat.
  9. Vraag jezelf af: Wat is het ergste dat kan gebeuren als ik dit weggooi?
  10. Selecteer post meteen op het moment dat je het krijgt. Wat je niet deze week behandelt, kan meteen weg, want 85 procent van je archief bekijk je nooit meer.

4.   Timemanagement tips kris-kras

  1. Als ondergeschikten je een probleem voorleggen, vraag hen dan met voorstellen voor één of meer oplossingen te komen.
  2. Handel gelijksoortig werk achter elkaar af. Voorkom steeds opnieuw opstarten.
  3. Houd je bureau opgeruimd. Alleen de klus waaraan je werkt, ligt in het zicht.
  4. Het gaat niet zozeer om pauze nemen in de vorm van ‘niets doen’, maar om nieuwe energie opdoen. Dat kan op je eigen manier.
  5. Iedere memo moet op 1 A4 passen. Zijn mensen geïnteresseerd in meer info dan kunnen ze het uitgebreide stuk bij je ophalen. Wees niet teleurgesteld als dit maar zeer zelden voor blijkt te komen 😉
  6. Begin notities of rapporten met conclusies en aanbevelingen en zorg voor een samenvatting van max. 15 regels op de voorpagina.
  7. Maak gebruik van duidelijke koppen in geschreven documenten.
  8. Vraag mensen het initiatief te houden om later terug te komen op hun vraag.
  9. Delegeer vooral je routine klussen.
  10. Geef bij ieder geschreven document een leeswijzer, en geef aan welke actie je van de lezer verwacht.
  11. Respecteer niet-storen bordjes. Hang ook meteen op je deur wanneer je wel weer beschikbaar bent.
  12. Maak alleen een afsprakenlijst van een vergadering, geen notulen.
  13. Vraag in vergaderingen per persoon commitment op actiepunten / besluiten.
  14. Zeg niet meteen ‘Ja’ als iemand je hulp vraagt. Kom tot een compromis.
  15. Maak geen afspraken waar je je niet aan kunt of wilt houden.
  16. Laat mensen meteen bij binnenkomst vertellen wat ze van je willen. Is het niet urgent, laat ze intekenen op je afspraken lijst op de deur.
  17. Project klaar? Rond het ook fysiek af. Haal de bezem door je werkdocumenten. Gooi weg wat weg kan en archiveer de rest.
  18. Stop documenten die je misschien nog nodig denkt te hebben in een doos en gooi deze na 3-6 mnd ongezien weg.
  19. Prik een datum waarop je met z’n allen gaat opruimen.
  20. Zorg dat je bureau op het eind van de dag leeg is. Archiveer je spullen.

Tot slot…
Met welke van deze tips ga je komend schooljaar aan de slag?
Ik nodig je uit stil te staan bij deze punten en voor jezelf een aantal tips te kiezen waarmee je aan je timemanagement gaat werken (indien je hier werk te doen hebt)…
Aan degene die erg goed zijn in timemanagement, wil ik de vraag stellen de gouden tip te delen die hen helpt om alles goed te managen voor zichzelf
😊

Fijne start van het schooljaar!

Over planning gesproken...

Heb je jezelf al aangemeld voor het High Impact Teaching event?

Emina Nakicevic

Emina Nakicevic

Auteur

Schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Projectmatig werken in je ontwikkelgroep

Projectmatig werken in je ontwikkelgroep

  Waarom regelmatig checken van het groepsproces van belang is. Wanneer je onderwijs ontwikkelt, heb je te maken met verschillende fasen. Van visievorming naar grof ontwerp, vervolgens de daadwerkelijke onderwijsontwikkeling, dan de voorbereiding van uitvoering...

Lees meer

Hoe begin je het nieuwe schooljaar?

Hoe begin je het nieuwe schooljaar?

Interim management

In deze Tjipcast gaat Peter Loonen in gesprek over de start van het nieuwe schooljaar. Hoe begin je hieraan en hoe hoe je al die positieve energie eigenlijk vast? En welke valkuilen kan je als docent of leerkracht beter vermijden?

Workshop verslaafd aan organiseren

Tenenkrommende strategiedagen, complexe verantwoordingsdocumenten, nutteloze vergaderingen. Organisaties zijn verslaafd. In deze workshop kijken we naar patronen en hoe deze sluipmoordenaars te doorbreken.

Schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

  Elke docent heeft er wel mee te maken gehad: die ene klas waar je geen grip op krijgt. Een klas waarbij je gevoelsmatig uren besteedt aan de voorbereiding, denkt dat je een mooie les hebt vormgegeven, en al na de eerste 5 minuten merkt dat het toch niet uitpakt...

Lees meer
Leiderschap en Maslow

Leiderschap en Maslow

  Dit schooljaar ben ik gestart met een aantal uitdagende, nieuwe klussen. Het toeval wil dat ik dit jaar mag starten met veel vraagstukken op het gebied van leiderschap. Van grote(re) organisatie-eenheden tot individuele gesprekken met beginnende leiders of...

Lees meer

De jaaropening

De jaaropening

Interim management

Eind augustus, begin september. Op vrijwel alle scholen in Nederland start het nieuwe schooljaar en hierbij mag een jaaropening uiteraard niet ontbreken! Deze week realiseerde ik mij dat ik dit jaar alweer mijn 15e jaaropening zal gaan bijwonen. Geen record uiteraard, maar best een respectabel aantal, al zeg ik het zelf. Ik kijk altijd wel uit naar deze bijeenkomst en ben vaak nieuwsgierig naar wat er allemaal gepresenteerd gaat worden. En jij? Herken je mijn nieuwsgierigheid?

Ik heb eigenlijk nooit echt goed onderzocht waar het fenomeen jaaropening vandaan komt en met welke bedoeling deze bijeenkomst ooit bedacht is. Wat ik wel weet, is dat deze bijeenkomsten vaak uit diverse onderdelen zijn opgebouwd: tijd om elkaar te ontmoeten en te luisteren naar elkaars vakantie verhalen, een welkomstwoord door de voorzitter van het college van bestuur, een gastspreker, inspirerende en richtinggevende doelstellingen voor het aankomend schooljaar, prestaties of presentaties door studenten en, last-but-not-least, minder leuke (vaak administratieve) zaken die echt om aandacht en inzet vragen van alle medewerkers. Daarna koffie met gebak en op weg naar de docentenkamer om dit alles in kleine kring nog eens dunnetjes over te doen en de eerste problemen in de docentenroosters op te halen…

De aandacht verslapt

Het valt mij op dat de aandacht van het publiek tijdens een jaaropening al vrij snel wil verslappen. De eerste mobieltjes worden al tijdens het welkomstwoord tevoorschijn gehaald. En dat is meestal niet om een foto te maken…. Natuurlijk, hoe beter de spreker, hoe langer het lukt om het publiek in de zaal geboeid en betrokken te houden, maar toch. Het blijft lastig. Het is soms ook zo saai. En dat terwijl we juist samen komen om met elkaar het nieuwe schooljaar ‘af te trappen’ en vol goede moed en inspiratie onze studenten te verwelkomen de komende weken. Waarom praten veel collega’s dan over ‘verplicht aanwezig zijn’ en zijn we blij als het over is? Waar gaat het dan mis?

Dit deed mij denken aan een gesprek dat ik kort voor de zomervakantie had met een aantal collega’s. Wij spraken over veranderen en welke rol regels en routines hierin hebben. Als je wilt veranderen, is het belangrijk om juist naar deze regels en routines te kijken en ze ook ter discussie te durven stellen. Waarom doen we de dingen zoals we ze nu doen? Waarom doen we een jaaropening zoals we die nu doen?

Jaaropening 2.0, maar hoe dan?

Wat zou er gebeuren als we de opening van een schooljaar eens heel anders aanvliegen? Komen we dan steeds met alle medewerkers op een plek bij elkaar? Gaan we dan nog steeds allemaal zitten en luisteren naar de sprekers en de thema’s die zij graag met ons willen bespreken? Wat zou dan ons doel zijn met deze bijeenkomst? Gaat het dan nog steeds om ontmoeten, inspireren en informeren, of zijn er dan andere doelstellingen belangrijk?

Deze vragen dwarrelden door mijn hoofd toen ik mij realiseerde dat ook ik binnenkort weer bij een jaaropening aanwezig zal zijn. Wie weet een bijeenkomst met een andere opzet en doelstelling dan ik tot nu toe heb meegemaakt! Ik ga er in ieder geval met andere ogen naar kijken, op zoek naar antwoorden op mijn vragen over deze traditie.

De jaaropening voor studenten

Terwijl ik zo aan het nadenken was over de het fenomeen jaaropening, realiseerde ik mij ook dat DE introductieweek voor studenten eigenlijk niet veel anders dan een hele lange jaaropening. Ook hier zie ik de behoefte bij veel collega’s om (nieuwe) studenten tijdens deze week te ontmoeten, informeren en inspireren. Veelal aan de hand van diverse activiteiten die gedurende week de revue passeren. Ondanks dat veel onderwijsteams ontzettend hun best doen om een aansprekend en gevarieerd programma neer te zetten, zijn studenten vaak ontevreden. Het programma is niet leuk, het ontbreekt aan goede informatie en het rooster is ook ….. Misschien hebben we hier ook last van bestaande regels en routines?

Ik heb mij in ieder geval voorgenomen om dit jaar eens heel goed te kijken en veel vragen te stellen over de jaaropening, zowel bij docenten als studenten. Wie weet kom ik tot nieuwe en verrassende inzichten! Doe jij ook mee?

Ik wens je in ieder geval een ontzettend goed, leerzaam en prikkelend nieuw schooljaar toe!

Remko Keizerwaard

Remko Keizerwaard

Auteur

Schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

  Elke docent heeft er wel mee te maken gehad: die ene klas waar je geen grip op krijgt. Een klas waarbij je gevoelsmatig uren besteedt aan de voorbereiding, denkt dat je een mooie les hebt vormgegeven, en al na de eerste 5 minuten merkt dat het toch niet uitpakt...

Lees meer
Leiderschap en Maslow

Leiderschap en Maslow

  Dit schooljaar ben ik gestart met een aantal uitdagende, nieuwe klussen. Het toeval wil dat ik dit jaar mag starten met veel vraagstukken op het gebied van leiderschap. Van grote(re) organisatie-eenheden tot individuele gesprekken met beginnende leiders of...

Lees meer

Wat doet stress met ons brein?

Wat doet stress met ons brein?

Interim management

Lekker aan het genieten? Verdiend! Kun je je de laatste weken voor de zomerstop nog herinneren? Stress…

Een overvolle agenda, vergaderingen, lessen voorbereiden, nakijken, het huishouden, sporten en dan nog alle bezoekjes aan vrienden en familie. Dit kan aardig wat stress opleveren. Om echt te ontstressen ben je hopelijk op dit moment aan het genieten van een welverdiende vakantie.

Maar zoals aan alle leuke dingen, komt ook aan onze vakantie weer een einde. We zitten dan weer snel in ons oude ritme. Om niet weer in die stress-valkuil te stappen is het belangrijk dat je nieuwe dingen onderneemt. Daag die prefrontale cortex uit! Spring uit je stoel en beweeg! Luister naar muziek, doe eens iets geks. Doe dit vooral ook nadat je straks ook weer bent opgestart. En doe dit vooral ook met je studenten.

Fijne vakantie nog!

Liza Peeters-Goos

Liza Peeters-Goos

Auteur

Schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

Lastige groepen bestaan niet … of toch wel?

  Elke docent heeft er wel mee te maken gehad: die ene klas waar je geen grip op krijgt. Een klas waarbij je gevoelsmatig uren besteedt aan de voorbereiding, denkt dat je een mooie les hebt vormgegeven, en al na de eerste 5 minuten merkt dat het toch niet uitpakt...

Lees meer
Leiderschap en Maslow

Leiderschap en Maslow

  Dit schooljaar ben ik gestart met een aantal uitdagende, nieuwe klussen. Het toeval wil dat ik dit jaar mag starten met veel vraagstukken op het gebied van leiderschap. Van grote(re) organisatie-eenheden tot individuele gesprekken met beginnende leiders of...

Lees meer

Vul je emailadres en je naam in

om de  casestudy te bekijken

You have Successfully Subscribed!

Vul je emailadres en je naam in

om de casestudy te bekijken

You have Successfully Subscribed!